Dobre szpitale, zła sytuacja finansowa. Powiat Olsztyński alarmuje o kryzysie w ochronie zdrowia

Szpitale powiatowe w Biskupcu, Dobrym Mieście oraz ośrodek w Barczewie stoją dziś przed paradoksalną sytuacją. Z jednej strony rozwijają ofertę medyczną, realizują kolejne inwestycje, dysponują nowoczesnym sprzętem i doświadczoną kadrą. Z drugiej, coraz mocniej odczuwają konsekwencje niedofinansowania publicznej ochrony zdrowia. Raporty za 2025 rok jednoznacznie pokazują, że problemem nie jest jakość leczenia, brak pacjentów czy potencjał rozwojowy placówek, lecz pogłębiające się trudności finansowe wynikające przede wszystkim z niewystarczającej wyceny świadczeń przez Narodowy Fundusz Zdrowia. W obliczu narastającego kryzysu finansowego i konieczności dalszego wspierania szpitali z budżetu samorządu, Rada Powiatu w Olsztynie przyjęła apel do Rządu RP o pilne podjęcie działań na rzecz ratowania szpitali powiatowych oraz reformy systemu finansowania ochrony zdrowia.

Szpital Powiatowy im. Jana Mikulicza w Biskupcu w 2025 roku zwiększył przychody do niemal 93 mln zł, a liczba udzielanych świadczeń i porad specjalistycznych stale rosła. W poradniach specjalistycznych udzielono ponad 38 tysięcy porad, a wiele kontraktów z Narodowym Funduszem Zdrowia realizowanych było znacznie powyżej zakontraktowanych limitów. Placówka rozwija działalność zabiegową, rehabilitacyjną oraz inwestuje w nowoczesny sprzęt. Od lat posiada także akredytację Ministerstwa Zdrowia.

Również Zespół Zakładów Opieki Zdrowotnej im. Jerzego Pióro w Dobrym Mieście może pochwalić się rozwojem. Przychody wzrosły o ponad 20 procent, dynamicznie rozwija się opieka długoterminowa i diagnostyka endoskopowa, a szpital skutecznie pozyskuje środki zewnętrzne na inwestycje. Szczególnym osiągnięciem było uruchomienie Ośrodka Rehabilitacji Leczniczej w Barczewie oraz uzyskanie autoryzacji NFZ potwierdzającej spełnianie wysokich standardów jakości i bezpieczeństwa.

Obie placówki udowadniają, że pod względem medycznym stoją na solidnych fundamentach. Mieszkańcy mają dostęp do szerokiego zakresu świadczeń, specjalistycznych poradni, nowoczesnej diagnostyki i rehabilitacji. Szpitale nie zmagają się także z krytycznym kryzysem kadrowym, który paraliżuje wiele placówek w kraju. Wręcz przeciwnie, ich największym atutem pozostają doświadczeni lekarze, pielęgniarki i personel medyczny, dzięki którym możliwe jest utrzymanie wysokiego poziomu leczenia.

W ostatnich latach Powiat Olsztyński konsekwentnie inwestował również w rozwój infrastruktury medycznej. Szpital w Biskupcu dysponuje nowoczesnym blokiem operacyjnym oraz Oddziałem Anestezjologii i Intensywnej Terapii, w 2025 roku rozpoczęto tu modernizację apteki szpitalnej, dostosowywano budynki do wymogów przeciwpożarowych, zakupiono specjalistyczne łóżka, nowoczesny sprzęt diagnostyczny i karetki. W Dobrym Mieście i Barczewie realizowano modernizacje budynków, tworzono nowy ośrodek rehabilitacji, kupowano wyposażenie oddziałów, ambulans oraz sprzęt medyczny. Łącznie w ostatnich latach Powiat Olsztyński przeznaczył na rozwój ochrony zdrowia ponad 70 mln zł.

Mimo tych działań sytuacja finansowa obu szpitali pozostaje bardzo trudna. Szpital w Biskupcu zakończył 2025 rok stratą przekraczającą 12,4 mln zł, natomiast ZZOZ w Dobrym Mieście odnotował stratę na poziomie ponad 1,5 mln zł. Rosną koszty wynagrodzeń, energii, leków i materiałów medycznych, a jednocześnie wycena świadczeń przez NFZ nie nadąża za rzeczywistymi kosztami leczenia. Problem pogłębia niepełne finansowanie nadwykonań, czyli świadczeń realizowanych ponad zakontraktowane limity.

Na ten problem szczególną uwagę zwraca starosta olsztyński Andrzej Abako. Jak podkreśla, Powiat Olsztyński jest jedynym samorządem w regionie prowadzącym dwa szpitale w trzech lokalizacjach, a wszystkie placówki notują straty finansowe.

Tylko w ciągu ostatnich dwóch lat Powiat Olsztyński udzielił Szpitalowi Powiatowemu w Biskupcu pożyczek o łącznej wartości 17 mln zł. Najnowsza z nich, w wysokości 4,7 mln zł, ma zapewnić placówce płynność finansową i umożliwić terminową wypłatę wynagrodzeń.

– Po raz kolejny musimy ratować szpital, żeby mógł uzyskać płynność finansową i wypłacić pensje pracownikom. To sytuacja niedopuszczalna. Są to środki, które powinny trafiać na domy dziecka, domy pomocy społecznej, szkoły czy drogi, a nie zastępować systemowe finansowanie ochrony zdrowia – podkreśla starosta.

Andrzej Abako zwraca uwagę, że mieszkańcy powiatu każdego roku odprowadzają setki milionów złotych składek zdrowotnych, jednak pieniądze te nie wracają do lokalnych placówek w skali odpowiadającej ich potrzebom. W jego ocenie rząd od trzech lat nie podjął skutecznych działań reformujących system finansowania ochrony zdrowia, a skutki tej sytuacji coraz mocniej odczuwają samorządy.

– Apeluję do pana premiera i pani minister zdrowia o pilne rozwiązanie tego problemu. Mamy bardzo dobre szpitale, bardzo dobrą kadrę i dobrze wyposażone placówki. Nie możemy dopuścić do sytuacji, w której szpitale ograniczą działalność lub zostaną zagrożone tylko dlatego, że kontrakty i wyceny świadczeń są zbyt niskie – mówi starosta.

Wnioski płynące z raportów obu placówek są jednoznaczne. Szpitale powiatowe w Biskupcu i Dobrym Mieście dobrze realizują swoją misję medyczną, inwestują w rozwój, pozyskują sprzęt i utrzymują wysoki poziom leczenia. Największym zagrożeniem nie jest dziś jakość świadczonych usług, lecz niewydolność systemu finansowania ochrony zdrowia. Bez zdecydowanych działań państwa coraz większy ciężar utrzymania szpitali będzie spoczywał na samorządach, które już dziś przeznaczają na ten cel środki kosztem innych ważnych zadań publicznych. Jednocześnie mieszkańcy mogą mieć pewność, że powiatowe placówki pozostają dobrze przygotowane do leczenia pacjentów i nadal należą do najważniejszych filarów bezpieczeństwa zdrowotnego regionu.