wtorek, 20 Sierpień 2019 , imieniny obchodzą: Bernard, Samuel
dodaj do ulubionych

Warmia Warto!
kalendarz wydarzeń
szybki kontakt

Starostwo Powiatowe w Olsztynie

Plac Bema 5, 10-516, Olsztyn
tel.: 89 527 21 30
tel.: 89 521 05 19
fax: 89 527 24 14
starostwo@powiat-olsztynski.pl
Lądowisko w Gryźlinach
Tagi
Sonda

Co jest największym walorem Warmii?

88. rocznica otwarcia polskiej szkoły w Giławkach

88. rocznica otwarcia polskiej szkoły w Giławkach

Dokładnie 88 lat temu, 2 czerwca 1931 roku w Giławach powstała polska szkoła. Placówka mieściła się najpierw w małej izbie wynajętej od gospodarza Ziemskiego, później w prywatnym domu Józefa Michałka. Pomieszczenie szkolne zostało przystosowane do potrzeb nauczania przez rodziców. Z czasem trzeba było powiększyć je o dodatkową izbę udostępnioną przez Michałka. Prace budowlane polegające na połączeniu dwóch izb wykonał jeden z rodziców – Adam Margowski. Pomimo wielu trudności, szykan i inwigilacji szkoła przetrwała do sierpnia 1939 roku.

W 1932 roku na placówkę napadła bojówka hitlerowska z Pasymia. Ten akt agresji miał prawdopodobnie podłoże narodowościowe – pierwszy kierownik szkoły Tomasz Setny był obywatelem polskim. Jego następca – Edward Turowski, znany polski patriota – posiadał obywatelstwo niemieckie. Przeniesiono go ze szkoły w Nowej Kaletce do Giław. Mimo że postępował zgodnie z obowiązującym prawem, miejscowi Niemcy wciąż szukali zatargu z polskim nauczycielem i oskarżali go o wywoływanie konfliktów. Przez kilka lat z tych nieporozumień wychodził obronną ręką. Jednak 24 grudnia 1935 roku otrzymał zakaz wykonywania zawodu nauczycielskiego w Prusach Wschodnich: „Natychmiast cofam panu prawo nauczania, gdyż swoim zachowaniem w poważnym stopniu przyczynił się pan do tworzenia atmosfery napięcia i niepokoju we wsi”— napisał nadprezydent rejencji.

W połowie stycznia 1936 r. posadę w polskiej szkole w Giławach objął Franciszek Schnarbach, Warmiak, wywodzący się z Barczewka. Mimo ostrych ataków na jego osobę (starano się go „przekonać” do pracy w niemieckiej placówce), utrzymał się na tym stanowisku do października 1938 r., kiedy to przeniesiono go do szkoły w Chaberkowie. Chociaż praca Schnarbacha obejmuje krótki okres, to jednak był to czas niezwykle aktywny. Utworzył we wsi zespół przysposobienia rolniczego, założył drużynę Związku Harcerstwa Polskiego oraz był współzałożycielem polskiej biblioteki. Ostatnim kierownikiem i nauczycielem w był tu Paweł Trzciński (1938–1939). Szkoła w Giławach przetrwała do dnia 1 września 1939 r., kiedy to niemieckie bojówki zdemolowały i zamknęły tego typu ośrodki na terenie całej Warmii.

Dziś po dawnej szkole pozostał jedynie stary dom. To ten sam, gdzie kiedyś Józef Michałek udostępnił małą izbę na miejsce zajęć lekcyjnych. W latach 50. XX wieku umieszczono na nim pamiątkową tablicę informującą o historycznym świadectwie polskości. Uhonorowano również Franciszka Schnarbacha. Jego imię nosiła szkoła podstawowa wybudowana już w latach powojennych i choć szkołę już zlikwidowano, tablica  poświęcona Franciszkowi Scnarbachowi nadal się na niej znajduje.

image_pdfimage_print

Zobacz również:

Imprezowy lipiec

Imprezowy lipiec

03 / 07 / 2019

sejm
transmisje_obradw-warminskie

99_locek_wiadomosci_z_gmin99_emapa99_locek_strategia98_banerek-rodzinaprojekty-unijneinwestycje powiatupsd_kloceku_pracy

98_OcRSO

port-mazury nieodplatna_pomocpromocja_szkoly

 

Copyright © 2013 Powiat Olsztyński     Kalendarz imprez | Mapa serwisu | Polityka plików Cookies | Kanał rss realizacja: strony www virtualmedia.pl

Ta strona wykorzystuje pliki cookies. Jeśli nie wyrażasz na to zgody, wyłącz obsługę cookies w ustawieniach Twojej przeglądarki.

Zaakceptuj cookies Więcej informacji